Vlooien voorkomen bij hond en kat

Vlooien zijn er het hele jaar. Ze pieken in de warmere maanden, maar in een verwarmd huis blijven ze ook midden in de winter actief. Daarin verschillen ze van teken: er is geen seizoen waarin je vlooien even kunt vergeten. Het gangbare advies is daarom om het hele jaar door aan vlooienpreventie te doen.

Het belangrijkste dat je over vlooien moet weten, zie je niet. Volgens het LICG bestaat maar 1 tot 10 procent van de vlooienpopulatie uit volwassen vlooien; meer dan 90 procent zit als eitje, larve of pop in de omgeving van je dier. Wat je op je hond of kat aantreft is dus het topje. De rest ligt in de mand, tussen de kussens, onder de bank, in de kieren van de vloer en in de auto. Dat is precies de reden waarom een besmetting bijna nooit overgaat als je alleen je dier behandelt.

Zo herken je vlooien

Krabben is het bekendste signaal, maar het is niet het enige en ook niet het meest betrouwbare.

• Kam je dier met een vlooienkam vlak op de huid, boven een licht oppervlak. Let vooral op de oksels, de lies en de staartbasis.
• Zie je kleine zwarte of donkerrode korrels? Leg ze op een vochtig wit papiertje. Kleuren de randen roodbruin, dan is het vlooienpoep, want die bestaat voor een deel uit opgezogen bloed.
• Kale plekken, gebroken haren, rode ontstoken huid en korstjes rond de onderrug en de staartbasis wijzen op een allergische reactie op vlooienbeten. Bij zo'n allergie is volgens het LICG een beet per week al genoeg om de klachten in stand te houden.
• Ook rode jeukende plekjes op je eigen onderbenen zijn een aanwijzing.

Waarom de omgeving meetelt

Een volwassen vlo legt eitjes in de vacht. Die vallen eraf en komen terecht waar je dier ligt en loopt. Daar ontwikkelen ze zich verder tot larve en pop. Een pop kan maandenlang in rust blijven wachten tot warmte, trillingen of uitgeademde lucht verraden dat er een gastheer langskomt. Dat verklaart waarom een huis dat weken leegstond ineens vol vlooien kan zitten zodra er weer iemand woont, en waarom een besmetting kan opleven net nadat je alles hebt schoongemaakt.

Pak daarom dier en huis tegelijk aan:

• Stofzuig grondig, met extra aandacht voor de plekken waar je dier ligt, en vergeet de auto niet. Doe de stofzuigerzak daarna dicht en gooi hem buiten weg.
• Was manden, dekens en kleedjes regelmatig.
• Behandel ook hoeken, kieren, plinten en de ruimte onder meubels. Daar zitten larven en poppen die je er met stofzuigen niet allemaal uit krijgt.
• Behandel alle huisdieren in huis tegelijk. Een onbehandeld dier houdt de cyclus in stand.
• Houd je aan het schema op de bijsluiter. Overslaan geeft de vlooien ruimte, en vaker dan aangegeven is niet veiliger.

Welke middelen er zijn

Er zijn twee soorten werking. Middelen die volwassen vlooien doden, en insectengroeiremmers, die de ontwikkeling van eitjes en larven stilleggen. Die laatste doen niets tegen de volwassen vlo, dus ze worden vaak gecombineerd. In vorm verschillen ze: druppels in de nek, een tablet, een band, een spray of een shampoo, elk met een eigen werkingsduur.

Welk middel bij jouw dier past, hangt af van de diersoort, de leeftijd, het gewicht, en of het dier drachtig is of zoogt. Dat is een gesprek met je dierenarts en niet iets wat dit artikel voor je kan invullen: we noemen bewust geen merk en geen hoeveelheid.

Een ding moet je wel altijd weten. Gebruik nooit een middel voor honden bij een kat. Permethrine en verwante stoffen zoals deltamethrine zitten in sommige hondenproducten en zijn volgens het LICG uiterst schadelijk voor de kat, ook in kleine hoeveelheden: ze veroorzaken schade aan het zenuwstelsel die zelfs tot de dood kan leiden. Woon je met hond en kat onder een dak, vraag dan ook of de dieren na een behandeling even bij elkaar uit de buurt moeten blijven.

De link met lintworm

Vlooien dragen soms lintworm bij zich. Slikt je dier tijdens het poetsen een besmette vlo in, dan groeit die in de darm uit tot een volwassen lintworm. Ook kinderen kunnen op die manier besmet raken. Zie je bij je dier kleine witte stukjes die aan rijstkorrels doen denken, pak dan naast de worm ook de vlooien aan. Doe je dat niet, dan komt hij terug.

Wanneer je de dierenarts belt

• De besmetting blijft terugkomen, ook als je dier en huis allebei hebt behandeld.
• Je dier heeft kale of ontstoken plekken, of krabt zo veel dat de huid kapotgaat.
• Het gaat om een pup, een kitten, of een drachtig of zogend dier. Jonge dieren kunnen door veel vlooien bloedarmoede krijgen, en dat is ernstig.
• Je dier krijgt al andere medicijnen, of het is een collie, australian shepherd of duitse herder. Bij die rassen komt een erfelijke gevoeligheid voor bepaalde antiparasitaire middelen vaker voor.

Dit artikel is algemene informatie en geen diagnose. Twijfel je, of gaat het niet over met wat je zelf doet, bespreek het dan met je dierenarts.